Wat is Ramadan? Alles wat u moet weten (maar niet durfde vragen)

Het begin van elke nieuwe maand in de islam wordt gekenmerkt door het vieren van een nieuwe maan.

Voor miljoenen moslims over de hele wereld ging de vasten en de maand Ramadan van start, een maand van intens gebed, vasten in de vroege ochtend tot zonsondergang en nachtelijke feesten. De nieuwe maan valt samen met de astronomische nieuwe maan. Omdat de nieuwe maan het begin van de nieuwe maand markeert, kunnen moslims het begin van de maand Ramadan meestal veilig schatten, maar geografische ramingen kunnen veranderen wanneer Ramadan begint.

De nieuwe maan was te zien op zondag 5 mei, het begin van de Ramadan van dit jaar (1440 hijri kalender (2019)). Het begin van elke nieuwe maand in de Islam wordt gekenmerkt door het vieren van een nieuwe maan. Maar de maand Ramadan is een speciale maand, een maand van vasten. Soms spreken mensen van de Ramadan houden, maar dit is niet correct. Vasten in het Arabisch is sauwm en Ramadan is de naam van een maand in de islamitische kalender.


Hier zijn enkele vragen en antwoorden over de heiligste maand van de islam:

WAAROM VASTEN MOSLIMS?

Het vasten is bedoeld om de gelovigen dichter bij God te brengen. In de maand Ramadan werd voor het eerst de eerste verzen van de Koran geopenbaard aan de Profeet Mohammed (vrede en zegeningen op hem). En Ramadan is daarom ook het geschikte moment om de gelovigen te herinneren aan het lijden van de minderbedeelden. Moslims doneren vaak aan goede doelen gedurende de maand en voeden de hongerigen.
Vasten is een oefening in zelfbeheersing. Het wordt gezien als een manier om fysiek en spiritueel te ontgiften en zijn impulsen onder controle te krijgen.  

Ramadan is een tijd om te onthechten van wereldse geneugten en aandacht te besteden aan zijn gebeden. Veel moslims kleden zich conservatiever tijdens de Ramadan en brengen meer tijd door in de moskee dan in een andere tijd van het jaar.
Vasten tijdens de Ramadan is een van de vijf pilaren van de islam, samen met de islamitische geloofsverklaring, dagelijkse vijf gebeden, liefdadigheid en het uitvoeren van de bedevaart naar Mekka.

HOE VASTEN MOSLIMS?

Alles begint en zou niet geldig zijn zonder de intentie (Arabisch: niyyah) om te gaan vasten. Moslims moeten zich niet eenvoudigweg of per ongeluk van voedsel onthouden; ze moeten de vereiste van niyyah bereiken. Om deze vereiste te bereiken, moet een moslim ‘van plan zijn dat [het vasten] bedoeld is als een aanbidding voor Allah alleen.’ Dus als iemand vast om politieke of dieetredenen, zou zijn niyyah niet gelding zijn als een daad van aanbidding. In feite, volgens de overlevering, “Wie geen niyyah maakt voor zonsopgang, zou niet hebben gevast.” De vastberadenheid om te vasten is even belangrijk als het vasten zelf.

Men onthoudt zich van het eten en drinken van zonsopgang tot zonsondergang voor de hele maand Ramadan en een enkele slok water of een sigaret is voldoende om het vasten ongeldig te maken.

Moslimgeleerden zeggen dat het niet genoeg is om gewoon gedurende de dag eten en drinken te vermijden. Echtgenoten moeten zich gedurende de dag onthouden van geslachtsgemeenschap en moslims moeten niet boos worden, vloeken, vechten of roddelen.
Moslims worden ook aangemoedigd om de vijf dagelijkse gebeden op tijd te houden en de tijd vlak voor het vasten te verbreken bij zonsondergang te gebruiken om de koran te reciteren en de aanroeping aan God te intensiveren.
Om zich voor te bereiden op het vasten staan ze voor zonsopgang op en eten moslims wat gewoonlijk ‘suhoor’ wordt genoemd, een ochtendmaaltijd van krachtig voedsel om ze de dag door te krijgen.

HOE BREKEN MOSLIMS HUN VASTEN?

Moslims breken traditioneel hun vasten zoals de profeet Mohammed dat zo’n 1400 jaar geleden deed, met een slok water en enkele dadels bij zonsondergang. Die eerste slok water is verreweg het meest verwachte moment van de dag.

Na een zonsonderganggebed, maghrib genaamd, wordt een maaltijd dat bekend staat als “iftar” gedeeld met familie en vrienden. Iftar is evenzeer een sociale gebeurtenis als een gastronomisch avontuur. In de Arabische wereld zijn sappen gemaakt van abrikozen een belangrijk onderdeel van Ramadan iftars. In Zuid-Azië en Turkije zijn yoghurtdranken populair en in Marokko, Algerije en Tunesië karnemelk of gestremde melk.
Moslims en hulporganisaties zetten overal in de moslimwereld tenten en tafels voor het publiek op om elke avond van de Ramadan gratis iftar-maaltijden te eten. Ook zijn er in de meest moskeeën gaarkeukens opgezet zodat de behoeftigen gedurende de hele maand zich kunnen tegoed doen aan het voedsel dat werd geschonken door weldoeners.

KUNNEN MOSLIMS VRIJGESTELD WORDEN VAN HET VASTEN?

Ja. Er zijn uitzonderingen voor kinderen, ouderen, zieken, vrouwen die zwanger zijn of menstrueren en mensen die reizen.
Veel moslims, accepteren en verwelkomen anderen om hen heen die de Ramadan niet waarnemen. Ze verwachten ook geen kortere werktijden, zoals het geval is in de publieke sector in een groot deel van de Arabische wereld tijdens de Ramadan.

Niet-moslims of volwassen moslims die overdag in het openbaar eten, kunnen een boete krijgen of zelfs worden gevangengezet in een aantal landen in het Midden-Oosten, zoals Saoedi-Arabië en de Verenigde Arabische Emiraten, de thuisbasis van grote westerse expatpopulaties in Dubai en Abu Dhabi. Men is als niet-Moslim niet verplicht te vasten, maar men moet wel respect opbrengen in een overwegend islamitische samenleving voor degenen die vasten.

Ondertussen worden de Chinese Oeigoerse moslims onderdrukt door de Communistische Partij, zoals een verbod op het vasten door partijleden, ambtenaren, leraren en studenten tijdens Ramadan, evenals over het algemeen afgedwongen verbod op kinderen die moskeeën bezoeken, vrouwen met hoofddoek en jonge mannen die hun baard laten groeien.

WAT ZIJN ENKELE RAMADAN-TRADITIES?

Meestal wordt het begin van de maand verwelkomd met groeten zoals “Ramadan Mubarak!” Een ander kenmerk van de Ramadan is het nachtelijke gebed in de moskee onder de soennitische moslims genaamd ‘taraweeh’. Voor de gelovigen is het een must na de iftar (maaltijd na het breken van het vasten) en het laatste gebed (isha) van de vijf verplichte gebeden van de dag om taraweeh te doen. Dit zijn een reeks van extra gebeden in de moskee die tot een stuk in de nacht doorgaan. Vaak zijn in islamitische landen de moskeeën zo gevuld dat de mensen via luidsprekers het gebed meedoen in de omliggende straten, vanzelfsprekend ligt het verkeer stil in die tijd van de dag.

In Egypte is tijdens Ramadan een lantaarn die de “fanoos” wordt genoemd en die vaak het middelpunt is aan een iftar-tafel en te zien is in hangende etalages en balkons.
In de Arabische Golfstaten houden rijke sjeiks ‘majlissen’ waar ze hun deuren openen zodat mensen alle uren van de nacht kunnen doorbrengen voor eten, thee, koffie en conversatie.
Steeds vaker zijn Ramadan-tenten in vijfsterrenhotels die van zonsondergang tot zonsopgang royale en dure maaltijden aanbieden. Hoewel Ramadan een zegen is voor detailhandelaren in het Midden-Oosten en Zuid-Azië, zeggen critici dat de heilige maand steeds meer wordt gecommercialiseerd. Geleerden zijn ook verontrust door de proliferatie van avondtelevisieprogramma’s en shows waarin mensen bijvoorbeeld een auto kunnen winnen tijdens de Ramadan, daar dit niks te maken heeft met de geest en oorsprong van de vasten in de maand Ramadan.

HOE IS HET EINDE VAN RAMADAN?

Het einde van de Ramadan wordt gekenmerkt door intense aanbidding terwijl moslims proberen hun gebed te laten beantwoorden tijdens “Laylat al-Qadr” of “de nacht van het lot”. Het is deze nacht, die tijdens de laatste 10 nachten van de Ramadan valt, dat moslims geloven dat God de engel Gabriël naar de profeet Mohammed (vrede en zegeningen op hem) stuurde en de koran openbaarde.
Sommige vrome moslims gaan die laatste 10 dagen in afzondering en brengen al hun tijd door in de moskee.

Maar voor de meeste huismoeders breekt er enkele dagen voor het einde van de Ramadan een ware koekjesbakkoorts uit. Er worden op het driedaagse feest (Eid al-Fitr in het Abrabisch) veel zoetgebak gegeten en men wedijvert in het weggeven van zijn baksels aan buren, vrienden en familie bij wie men op bezoek gaat. Kinderen ontvangen vaak nieuwe kleding, geschenken en spaarcentjes.

Moslims wonen de Eid-gebed in de vroege ochtend bij op de dag na de Ramadan en in Europa of in de Verenigde Staten gebeurt dit in moskeeën, maar meestal in gehuurde grote complexen daar iedereen erbij wil zijn. In islamitische landen gebeurt dit in openlucht en komen duizenden mensen samen om dit slot gebed van de Ramadan te houden. Daarna is het een dag van het bezoeken van gezinsleden en soms brengen gezinnen de dag door in parken en eten – nu gedurende de dag. Indien het spirituele de overhand heeft gehad, zal men een beter mens zijn en de goede daden, de zelfbeheersing, de glimlach en gastvrijheid de andere 12 maanden van de islamitische kalender blijven toepassen.